HTMA ocenia długoterminowe wzorce metaboliczne (6–8 tygodni), a krew ocenia krótkoterminowy stan fizjologiczny (minuty–godziny).
Co mierzy HTMA, czego nie pokaże krew?
- Przewlekłe niedobory minerałów.
- Wzorce stresowe (Na/K).
- Tempo metabolizmu (Ca/P).
- Wyrównanie układu nerwowego i elektrolitów.
- Ekspozycja na metale ciężkie
Co mierzy krew, czego nie pokaże HTMA?
- Poziomy hormonu w czasie rzeczywistym.
- Stany zapalne (CRP).
- Parametry wątroby (ALT, AST).
- Glukoza/Insulina/HOMA-IR.
- Witamina B12, D3, ferrytyna.
Kiedy wybrać HTMA?
- przewlekłe zmęczenie
- zaburzenia nerwowe
- podejrzenie stresu przewlekłego
- zaburzenia elektrolitowe
- detoksykacja
- problemy z energią metaboliczną
Kiedy wybrać badania krwi?
- stan zapalny
- tarczyca
- gospodarka glukozą
- ocena anemii
- praca wątroby
- kontrola suplementacji B12/D3
Dlaczego najlepiej stosować oba?
Bo dają pełny obraz:
| Obszar | HTMA | Krew |
|---|---|---|
| Metabolizm | ✓ | – |
| Stres przewlekły | ✓ | – |
| Elektrolity | ✓ | częściowo |
| Toksyny | ✓ | – |
| Stany ostre | – | ✓ |
| Hormony | – | ✓ |
| Zapalenie | – | ✓ |
Key Takeaways
- HTMA = długoterminowy metabolizm
- Krew = stan bieżący
- Razem = pełna diagnostyka funkcjonalna
Czy analiza włosa (HTMA) zastępuje badania krwi?
Nie. HTMA pokazuje trendy długoterminowe, a krew — stan bieżący. Oba badania się uzupełniają.
Dlaczego wyniki HTMA i krwi mogą się różnić?
Krew jest ściśle regulowana homeostatycznie, a włosy akumulują zmiany z 6–12 tygodni. Dlatego pokazują różne „okna czasowe”.
Kiedy lepiej zrobić HTMA, a kiedy badania krwi?
HTMA — gdy chcesz ocenić metabolizm, stres, stosunki mineralne i metale ciężkie.
Krew — gdy potrzebna jest diagnostyka kliniczna lub ocena parametrów bieżących.
Czy HTMA jest wiarygodne w ocenie długoterminowych zmian?
Tak — publikacje z toksykologii środowiskowej i badań populacyjnych potwierdzają, że włosy dobrze odzwierciedlają ekspozycję i trendy mineralne.
Bibliografia:
- Gibson R.S. Principles of Nutritional Assessment. 2nd ed. Oxford University Press; 2005
- Bencko V. Use of human hair as a biomarker in the assessment of exposure to pollutants in occupational and environmental settings. Toxicology. 1995;101(1–2):29–39
- Barbosa F. Jr., Tanus-Santos J.E., Gerlach R.F., Parsons P.J. A critical review of biomarkers used for monitoring human exposure to lead. Environmental Health Perspectives. 2005;113(12):1669–1674
- Wołowiec P., et al. Hair analysis in health assessment. Clinica Chimica Acta. 2013;419:139–171.
- Skröder H.M., et al. Major limitations in using element concentrations in hair as biomarkers. Environmental Health. 2017;16:89
- World Health Organization. Mercury: Use in Artisanal and Small-Scale Gold Mining (ASGM). WHO; 2013
- World Health Organization. Human biomonitoring: assessment of exposure to chemicals and their health risks. WHO; 2023
- European Food Safety Authority (EFSA). Dietary Reference Values and Scientific Opinions on minerals and trace elements. EFSA Journal
Analiza pierwiastkowa włosów (HTMA) jest narzędziem funkcjonalnym i profilaktycznym. Nie zastępuje diagnostyki medycznej ani konsultacji lekarskiej.
